De toekomst van festivals staat onder druk door hoge kosten

In mei begint hetfestival seizoen weer. De kalender bevat een aantal vaste waarden zoals Pinkpop, Concert at SEA en Lowlands. Daarnaast zijn er talloze kleine festivals, zoals feestweken in kleinere plaatsen of eendaagse evenementen op bijvoorbeeld Koningsdag of Bevrijdingsdag. Maar de organisatie van festivals heeft het niet gemakkelijk. De kosten zijn hoog, vooral vanwege aangescherpte beveiliging. De kans dat iemand op een festival een aanslag wil plegen is immers reëel en er kunnen dan veel slachtoffers vallen. Dit zorgt ervoor dat festivals noodgedwongen moeten stoppen of niet langer gratis toegang kunnen bieden.

Bezoekersaantallen beheersbaar houden

Voorheen waren bijvoorbeeld feestweken vrij toegankelijk. Wie wilde kon komen en het was bijna altijd gezellig zonder incidenten. Maar nu staan erafzetpaaltjes en mensen in gekleurde hesjes die toegangsbewijzen scannen. Want op die manier kan worden gereguleerd hoeveel mensen er op het festival aanwezig zijn. Vaak stelt de brandweer voorwaarden om bij een calamiteit de locatie veilig te kunnen ontruimen. Het aantal bezoekers moet binnen de perken blijven en er moeten meerdere vluchtwegen zijn. Bij grote bezoekersaantallen moet er ook een EHBO post zijn om hulp te kunnen bieden als iemand onwel wordt of gewond raakt.

Steun vanuit gemeenten

Om aan voldoende geld te komen proberen festivals sponsors binnen te halen. Die mogen dan met een groot spandoek hun bedrijf promoten of er staan grote schermen waarop afwisselend de hoofdsponsors met een uiting te zien zijn. Gemeenten willen soms ook wel bijspringen met subsidie, maar lang niet elke gemeente heeft hiervoor genoeg geld in kas. Een gemeente moet immers een veelheid aan taken uitvoeren. Veel geld dat van de landelijke overheid komt is ‘geoormerkt’ en mag je als gemeente dus niet zomaar aan wat anders uitgegeven dan waar het voor wordt verstrekt. Als dat geld niet wordt opgemaakt dan moet het worden terugbetaald. Tekort aan financiële middelen heeft er in de afgelopen jaren toe geleid dat verschillende kleine maar ook grote festivals niet meer worden georganiseerd. Eén van de bekende festivals dat sinds 2022 niet meer wordt georganiseerd vanwege financiële redenen is Parkpop, gehouden in het Zuiderpark in Den Haag.

Is er nog toekomst voor festivals?

Gaan we de komende zomers nog over derode loper bij een festival of stoppen ze één voor één omdat de begroting niet rond te krijgen is? De verwachting is dat er altijd wel festivals zullen blijven. Alleen verdwijnt de gratis toegang steeds meer. Ook worden de toegangsprijzen voor de grote meerdaagse festivals steeds hoger. Wie er meerdere wil bezoeken per seizoen moet daar de rest van het jaar flink voor sparen. Dan hebben we het nog niet over de handel op de zwarte markt waar toegangsbewijzen vaak voor woekerprijzen worden aangeboden. Maar vanwege de hoge kosten verkoopt bijvoorbeeld Pinkpop niet meer als vanzelfsprekend in de voorverkoop al uit. Wil je naar een festival dan is de kans groot dat er gewoon nog kaarten beschikbaar zijn zonder dat je daarvoor de hoofdprijs hoeft te betalen.